Πάντα μου κινούσε το ενδιαφέρον πως τόσα πουλιά μαζί μπορούν και συμπεριφέρονται σαν ένα σχεδόν σώμα (την ίδια απορία είχα και με κοπάδια ψαριών)...
από μικρός οι εξηγήσεις που άκουγα (ή και που έδινα κι εγώ ο ίδιος) τις περισσότερες φορές άγγιζαν τα όρια της μεταφυσικής αφού η αυτόματη μετάδοση ενός σήματος σε τόσο μεγάλο όγκο και πλήθος πουλιών ξεπέρναγε τις όποιες γνώσεις φυσικής είχαμε οπότε σαν σανίδα σωτηρίας επιστρατευόταν η τηλεπάθεια ή το συλλογικό ασυνείδητο (για κάποιους πιο προχωρημένους...)
μεγαλώνοντας και διαβάζοντας κάποια πράγματα που δεν έχουν σχέση με το φαινόμενο αλλά περισσότερο με την επιστήμη των υπολογιστών (πχ cellular automata) αλλά και πράγματα που αρπαχτά είχα διαβάσει πάνω στην συμπεριφορά των ζώων ή προσωπική μου εξήγηση που με ικανοποιούσε σχετικά, ήταν η εφαρμογή του κανόνα: local rules -> global behavior...
τότε βέβαια το internet δεν ήταν τόσο διαδεδομένο και το άφησα εκεί...
ψάχνοντας πάλι για το θέμα βρήκα μια δημοσίευση στο Nature του 1984 όπου ο Wayne Potts του πανεπιστημίου της UTAH έδωσε μετά από έρευνα την απάντηση:
όντως τα πουλιά ακολουθούν κάποιους απλούς τοπικούς κανόνες: ακολουθούν την κίνηση του γειτονικού τους πουλιού, που μεταβάλει την κίνησή του προς το εσωτερικό του κοπαδιού... και όχι προς προς το εξωτερικό αυτού, αφού η κίνηση αυτή θα μπορούσε να διασπάσει το κοπάδι...
έχει ενδιαφέρον η εξήγηση της ποσοτικής απόκλισης των αντιδράσεων των πουλιών: ενώ η απόκριση ενός μεμονωμένου πουλιού σε εξωτερικό (οπτικό) ερέθισμα είναι περίπου 38ms (38 χιλιοστά του δευτερολέπτου), ο χρόνος απόκρισης στην κυματική μετάδοση του σήματος για αλλαγή στην κατεύθυνση, είναι υποδιπλάσιος γύρω στα 15ms...
Γιατί συμβαίνει αυτό; Φαίνεται πως τα απομακρυσμένα πουλιά από το κέντρο μετάδοσης του σήματος βλέπουν την αλλαγή κατεύθυνσης που επίκειται και είναι πιο "προετοιμασμένα" για αυτήν ελαχιστοποιώντας τον χρόνο αντίδρασης τους όταν το σήμα φτάσει στα γειτονικά τους πουλιά...
ο όρος που επιλέχθηκε για την συγκεκριμένη εξήγηση είναι: "Chorus Line Hypothesis" (πρόχειρα στα Ελληνικά: η Υπόθεση του Μπαλέτου...) επειδή από παλιότερες μετρήσεις σε χορευτές που κινούνται συγχρονισμένα όταν ξεκινάει κάποιος χορευτής μια κίνηση που πρέπει διαδοχικά να εκτελέσουν στη σειρά οι υπόλοιποι, ο ανθρώπινος χρόνος αντίδρασης πέφτει από τα 194ms στα 107ms...
πλέον ο όρος "χορογραφία" όταν βλέπουμε πουλιά να κινούνται έτσι, είναι και επιστημονικά ακριβής...
Lets dance baby...
εδώ το άρθρο του Nature: http://stormy.biology.utah.edu/publications/1984_Potts_Nature.pdf
No comments:
Post a Comment